„Ile prądu zużyje pompa ciepła?” – to jedno z najczęściej zadawanych pytań przed inwestycją. Podanie jednej wartości dla każdego domu nie jest jednak możliwe. Zużycie energii zależy od wielu czynników: zapotrzebowania cieplnego budynku, warunków pogodowych, temperatury instalacji, sposobu przygotowania ciepłej wody czy ustawień automatyki. Dwa identyczne urządzenia mogą więc osiągnąć inne wyniki w dwóch różnych domach.
Najpierw budynek
To, ile energii trzeba dostarczyć do domu, zależy przede wszystkim od jego strat ciepła. Im więcej energii ucieka przez ściany, dach, podłogę, okna czy wentylację, tym więcej system grzewczy musi jej uzupełnić.
Dlatego ogromne znaczenie mają:
- standard izolacji,
- jakość stolarki,
- powierzchnia budynku,
- wentylacja,
- oczekiwana temperatura pomieszczeń,
- lokalne warunki klimatyczne.
Nie powinno więc dziwić, że nowy, dobrze zaizolowany budynek i nieocieplony dom z lat 70. o podobnym metrażu mogą mieć zupełnie inne zapotrzebowanie na energię.
Temperatura zasilania instalacji
Kolejnym czynnikiem są parametry pracy instalacji centralnego ogrzewania.
Pompa ciepła musi podnieść temperaturę energii pozyskanej ze źródła do poziomu potrzebnego odbiornikom w domu. Im wyższa jest wymagana temperatura wody grzewczej, tym bardziej wymagające stają się warunki jej pracy.
Dlatego warto dążyć do tego, aby instalacja osiągała komfort cieplny przy możliwie niskiej, ale wystarczającej temperaturze zasilania.
Znaczenie ma tu zarówno rodzaj odbiorników, jak i ich prawidłowy dobór.
Pogoda rzeczywiście ma wpływ – ale to nie wszystko
W przypadku urządzeń powietrze–woda temperatura zewnętrzna wpływa jednocześnie na dwa elementy.
Po pierwsze, podczas mrozów budynek potrzebuje więcej ciepła. Po drugie, urządzenie pobiera energię z chłodniejszego powietrza. Warunki pracy są więc trudniejsze niż podczas łagodnej jesieni.
To normalna cecha działania systemu i powinna być uwzględniona na etapie doboru urządzenia.
Z tego powodu nie należy oceniać instalacji na podstawie zużycia zanotowanego podczas jednego szczególnie zimnego lub ciepłego tygodnia.
Ciepła woda również zużywa energię
Pompa może odpowiadać nie tylko za centralne ogrzewanie, ale także przygotowanie c.w.u. W takim przypadku na całkowite zużycie energii wpływają liczba mieszkańców i ich codzienne zwyczaje.
Długa kąpiel w dużej wannie, kilka pryszniców pod rząd czy częste korzystanie z większej ilości ciepłej wody zwiększają zapotrzebowanie niezależnie od standardu energetycznego domu.
Znaczenie mają również ustawiona temperatura zasobnika i harmonogram przygotowania wody.
Sterowanie może pomóc albo przeszkodzić
Ciągłe ręczne podnoszenie temperatury zasilania, niewłaściwa krzywa grzewcza czy niepotrzebnie wysoka temperatura pomieszczeń mogą wpływać na zużycie energii.
Dobrze skonfigurowany system powinien reagować na warunki i dostarczać tyle ciepła, ile budynek rzeczywiście w danym momencie potrzebuje.
Przy wyborze pompy ciepła nie warto więc pytać jedynie o nominalny pobór mocy urządzenia. Znacznie ważniejsze jest przewidywane zużycie energii w konkretnym budynku i przy konkretnych parametrach instalacji.
Nie istnieje jedna liczba dla każdego domu
Roczne zużycie najlepiej szacować na podstawie zapotrzebowania energetycznego budynku oraz sezonowej efektywności urządzenia, uwzględniając dodatkowo przygotowanie ciepłej wody.
O wyniku końcowym decyduje cały system: budynek, pompa, instalacja odbiorcza, automatyka i sposób użytkowania. Dlatego obietnice jednej uniwersalnej wartości zużycia prądu bez znajomości parametrów domu należy traktować z dużą ostrożnością.